KEEFEKTIFAN TEKNIK COACHING DALAM MEMBANGUN KETERLIBATAN BELAJAR ANAK USIA 5−6 TAHUN DI TK AL MUHAJIRIN KOTA MALANG
- Authors
-
-
Farida Nur Maulidya
Universitas Negeri MalangAuthor -
Ahmad Samawi
Universitas Negeri MalangAuthor -
Rosyi Damayani Twinsari Maningtyas
Universitas Negeri MalangAuthor
-
- Keywords:
- coaching, keterlibatan belajar, anak usia dini
- Abstract
-
Penelitian ini bertujuan untuk mengukur keefektifan teknik coaching dalam membangun keterlibatan belajar anak usia 5–6 tahun di TK Al Muhajirin Kota Malang. Keterlibatan belajar merupakan aspek penting dalam pembelajaran karena membangun rasa percaya diri dan mendorong anak untuk lebih mandiri dalam mengeksplorasi berbagai pengalaman belajar. Penelitian menggunakan pendekatan kuantitatif dengan desain quasi eksperimen tipe Nonequivalent Control Group Design. Subjek penelitian berjumlah 40 anak usia dini berusia 5-6 tahun yang terbagi dalam kelompok eksperimen dan kontrol. Teknik pengumpulan data menggunakan observasi dan dokumentasi. Instrumen yang digunakan berupa 4 indikator dengan 10 sub indikator yang sudah diuji validitas. Hasil analisis menunjukkan bahwa teknik coaching efektif meningkatkan keterlibatan belajar anak, baik secara kognitif, emosional, maupun perilaku, dengan nilai signifikansi (2-tailed) sebesar 0,00 (<0,05). Implikasi dari hasil ini menunjukkan bahwa teknik coaching efektif dalam membangun keterlibatan belajar anak usia 5–6 tahun.
- Downloads
-
Download data is not yet available.
- References
-
A. Gani, R. H., Supratmi, N., Ernawati, T., & Wijaya, H. (2024). Pembinaan Guru Inspiratif: Pelatihan Supervisi Akademik Berorientasi Coaching dalam Program Pendidikan Guru Penggerak di Lombok Timur. Jurnal Pengabdian Masyarakat Sultan Indonesia, 1(1), 45–56. https://doi.org/10.58291/abdisultan.v1i1.207
Agustinasih, A., & Monepa, J. M. (2019). Keterampilan Sosial Anak Usia Dini Teori dan Metode Pengembangan (N. H. Anggarasari (ed.); 1st ed.). Edu Publisher.
Ariani, L., & Fikrie. (2019). Keterlibatan Siswa (Student Engagement) Di Sekolah Sebagai Salah Satu Upaya Peningkatan Keberhasilan Siswa Di Sekolah. 13, 103–110.
Cappella, E., Jackson, D. R., Kim, H. Y., Bilal, C., Holland, S., & Atkins, M. S. (2016). Implementation of Teacher Consultation and Coaching in Urban Schools: A Mixed Method Study. School Mental Health, 8(2), 222–237. https://doi.org/10.1007/s12310-015-9165-9
Dewi, Y. A. S., Munawaroh, D. A., & Hayati, R. M. (2021). Metode Teacher Centered Learning (TCL). Seminar Nasional Teknologi Pembelajaran, 1(1), 760–769.
Dina Amira Hashim, & Mohamad Yusoff Mohd Nor. (2019). Tahap Kepimpinan Coaching Guru Besar dan Kesediaan Guru Dalam Pelaksanaan Pembelajaran Abad Ke-21 Di Sekolah Rendah. International Journal of Education and Pedagogy (, 1(1), 50–71.
Fredricks, J. A., Blumenfeld, P. C., & Alison H Paris. (2004). School Engagement: Potential of the Concept, State of the Evidence. 74(1), 59–109. https://doi.org/https://doi.org/10.3102/00346543074001059
Fredricks, J. A., Filsecker, M., & Lawson, M. A. (2016). Student engagement, Context, And adjustment: Addressing definitional, Measurement, And methodological issues. Learning and Instruction, 43, 1–4. https://doi.org/10.1016/j.learninstruc.2016.02.002
Gibbs, R., & Poskitt, J. (2010). Student engagement in the middle years of schooling (year 7-10): A literature review. In Ministry of Education New Zealand.
Ginantaka, H., & Sudarman, S. (2024). Pengembangan Instrumen Skala Perkembangan Komunikasi Nonverbal pada Anak Usia 0-18 Bulan. Jurnal Terapi Wicara Dan Bahasa, 2(2), 738–754. https://doi.org/10.59686/jtwb.v2i2.106
Gu, J., Tang, L., Liu, X., & Xu, J. (2022). Promoting Pre-service Teacher Students’ Learning Engagement: Design-Based Research in a Flipped Classroom. Frontiers in Psychology, 13(February), 1–15. https://doi.org/10.3389/fpsyg.2022.810275
Heilporn, G., & Lakhal, S. (2021). Converting a graduate-level course into a HyFlex modality: What are effective engagement strategies? International Journal of Management Education, 19(1). https://doi.org/10.1016/j.ijme.2021.100454
Jimerson, S. R., Campos, E., & Greif, J. L. (2003). Toward an Understanding of Definitions and Measures of School Engagement and Related Terms. The California School Psychologist, 8(1), 7–27. https://doi.org/10.1007/bf03340893
Kencana, R. (2024). Teori Psikososial Erik H. Erikson dan Relevansinya terhadap Pendidikan Anak Usia Dini. Jurnal Pendidikan Islam Anak Usia Dini, 6.
Khairunnisa, & Arin, D. U. (2021). Menemukan Self Insight Melalui Coaching dengan Teknik Point of You Bagi Para Guru PKBM Al Qalam Citra Indah Bogor. Abdimas Indonesia, 1(2), 26–32. https://dmi-journals.org/jai/article/view/226
Khotimah, K., & Agustini, A. (2023). Implementasi Teori Perkembangan Kognitif Jean Piaget Pada Anak Usia Dini. Al Tahdzib: Jurnal Pendidikan Islam Anak Usia Dini, 2(1), 11–20. https://doi.org/10.54150/altahdzib.v2i1.196
Kraft, M. A., Blazar, D., & Hogan, D. (2018). The Effect of Teacher Coaching on Instruction and Achievement: A Meta-Analysis of the Causal Evidence. Review of Educational Research, 88(4), 547–588. https://doi.org/10.3102/0034654318759268
Kurniati, E. (2025). Teori Sosiokultural Vygotsky untuk Anak Usia Dini. 1(1), 19–24.
Latifa, R. (2025). Filsafat Pendidikan Anak Usia Dini menurut Ki Hajar Dewantara : Menumbuhkan Karakter , Kemandirian , dan Cinta Belajar Sejak Dini. April, 74–84.
Lestari, W., & Haryati, T. (2025). Supervisi Akademik Berbasis Coaching untuk Menin gkatkan Kinerja Guru SD Ne geri Truko 02 Keca matan Brin gin. 6(1), 18–36.
Machali, I. (2021). Metode Penelitian Kuantitatif Panduan Praktis Merencanakan, Melaksanakan, dan Analisis dalam Penelitian Kuantitatif (A. Q. Habib (ed.)). Fakultas Ilmu Tarbiyah dan Keguruan Universitas Islam Negeri (UIN) Sunan Kalijaga Yogyakarta.
Mohd Tahir, Z., & Mohd Salleh, N. (2018). Effectiveness of Coaching by School Improvement Partners through Good Relationship and Professionalism Skills Practiced. Research in Social Sciences and Technology, 3(1), 16–35. https://doi.org/10.46303/ressat.03.01.2
Nasar, A., Saputra, D. H., Arkaan, M. R., Ferlyando, M. B., Andriansyah, M. T., & Pangestu, P. D. (2024). Uji Prasyarat Analisis. JEBI: Jurnal Ekonomi Dan Bisnis, 2(6), 786–799.
Novi, Gubu, L., Aswani, Somayasa, W., & JufraAlfian. (2024). Jurnal Matematika , Komputasi dan Statistika Diterbitkan oleh Jurusan Matematika FMIPA UHO Jurnal Matematika , Komputasi dan Statistika Diterbitkan oleh Jurusan Matematika FMIPA UHO. 4(April), 586–595. http://jmks.uho.ac.id/index.php/journa
Novitasari, D., & Asbari, M. (2021). Leaders Coaching di Sekolah: Apa Perannya terhadap Kinerja Guru? Edumaspul: Jurnal Pendidikan, 5(1), 580–597. https://doi.org/10.33487/edumaspul.v5i1.1299
Nurdin, A. (2019). Manajemen Pembinaan Kepala Sekolah Dan Motivasi Kerja Guru Serta Kemampuan Mengajar Guru Dalam Upaya Meningkatkan Kompetensi Profesional Guru Di Sekolah. Tarbawi: Jurnal Keilmuan Manajemen Pendidikan, 5(01), 52.
Putri, H., & Putra, P. (2019). Konsep Teori Belajar Konstruktivisme Anak Usia Dini Di Era Revolusi. Jurnal Primearly, II(2), 192–199.
RASIDI, W. F. B. W. M. (2022). Pembangunan Model Hibrid Coaching Eksekutif untuk Pemimpin Sekolah. Braz Dent J., 33(1), 1–12.
Savitri, S. N., & Syahputri, W. H. (2022). The Effect Of Coaching Grow Model Towards Career.
Setianingsih, E., & Hanif, M. (2024). Supervisi Akademik Dengan Coaching Model Tirta Untuk Meningkatkan Kualitas Pembelajaran Di Sekolah. EDUCATIONAL : Jurnal Inovasi Pendidikan & Pengajaran, 4(2), 60–70. https://doi.org/10.51878/educational.v4i2.2891
Sumarni, R., Feriyadi, D., Matan, K., Utara, H., & Ketapang, K. (2025). Implementasi Coaching Dalam Pembelajaran : Menguatkan Tujuh Dimensi Belajar Berbasis Lingkungan Di Sekolah Menengah. 28–39.
Tjahjawati, N. (2024). 5 Pilar Transformasi Diri : Menjadi Versi Terbaik Diri dengan Self-Coaching (N. Duniawati (ed.)). Penerbit Adab.
Whitmore, J. (2010). Coaching for Performance.
Yahya, R. N., & Lestari, T. (2021). Pengaruh Guru Menyenangkan Melalui Metode Coaching Terhadap Proses Perkembangan Daya Pikir Anak Sekolah Dasar. DWIJA CENDEKIA: Jurnal Riset Pedagogik, 5(2), 241. https://doi.org/10.20961/jdc.v5i2.51430
- Downloads
- Published
- 2025-10-11
- Section
- Articles
How to Cite
Most read articles by the same author(s)
- Intan Meilinda, I Wayan Sutama , Rosyi Damayani Twinsari Maningtyas , NILAI KEBERMANFAATAN WAHANA WISATA “KIDZANIA SURABAYA” SEBAGAI PREFERENSI TUJUAN WISATA EDUKASI ANAK BAGI VISITOR , Sindoro: Cendikia Pendidikan: Vol. 17 No. 12 (2025): Sindoro: Cendikia Pendidikan, ISSN 3025-6488
- Rachel Pinaring Putri Nugroho, Ahmad Samawi , Ajeng Putri Pratiwi , STRATEGI GURU DALAM MENANAMKAN KEMANDIRIAN ANAK PADA KELOMPOK A TK SELARAS CITA DI ERA SOCIETY 5.0 , Sindoro: Cendikia Pendidikan: Vol. 18 No. 3 (2026): Sindoro: Cendikia Pendidikan, ISSN 3025-6488
- Rigi Aprilia Al Nimas, Tomas Iriayanto, Rosyi Damayani Twinsari Maningtyas, IMPLEMENTASI DIGITAL PARENTING PADA ANAK USIA DINI KELOMPOK B DI TK AL-AZHAAR , Sindoro: Cendikia Pendidikan: Vol. 18 No. 3 (2026): Sindoro: Cendikia Pendidikan, ISSN 3025-6488
- Alisya Ayu Amanda Putri Gayatri , I Wayan Sutama , Rosyi Damayani Twinsari Maningtyas, STRATEGI PARENTING DALAM MENGEMBANGKAN SIKAP BELAJAR AUD PADA KELUARGA PEDAGANG DI KOTA MALANG , Sindoro: Cendikia Pendidikan: Vol. 18 No. 2 (2025): Sindoro: Cendikia Pendidikan, ISSN 3025-6488
Similar Articles
- Maspuroh, Ratih Andriani Khasanah, Rima Nurunnisa, Siti Rahap Rahmawati, Rafi Ahdiat Dwiputra, PROBLEMATIKA PENDIDIKAN AGAMA ISLAM DI SEKOLAH , Sindoro: Cendikia Pendidikan: Vol. 18 No. 2 (2025): Sindoro: Cendikia Pendidikan, ISSN 3025-6488
- Muhammad Agung Amrullah, Nur Khasanah, HUBUNGAN ANTARA PENDIDIKAN DAN PERUBAHAN STRUKTURAL MASYARAKAT , Sindoro: Cendikia Pendidikan: Vol. 18 No. 2 (2025): Sindoro: Cendikia Pendidikan, ISSN 3025-6488
- Putriani, Ubaidillah Ubaidillah, Pondra Muliawan, PENANAMAN KARAKTER DISIPLIN DAN TANGGUNG JAWAB PESERTA DIDIKMELALUI PEMBELAJARAN PENDIDIKAN AGAMA ISLAM PADA PESERTA DIDIK KELAS V DI UPT SDN 10 WAY KENANGA , Sindoro: Cendikia Pendidikan: Vol. 18 No. 3 (2026): Sindoro: Cendikia Pendidikan, ISSN 3025-6488
- Alfaizah, Dini Saminah, Dewi Safitri, Siti Sofa Marwah, Ratna Dewi, DILEMA ETIKA GURU DALAM PROSES PEMBELAJARAN DI SEKOLAH , Sindoro: Cendikia Pendidikan: Vol. 18 No. 3 (2026): Sindoro: Cendikia Pendidikan, ISSN 3025-6488
- Aulia Zahwa Natasyafira, Lyra Rachma Wiritanayah Yusuf, Muhammad Noval Alviansyah, M. Yunus Abu Bakar, KAJIAN PENDIDIKAN ISLAM DALAM PERSPEKTIF TUJUAN, KURIKULUM DAN ANAK DIDIK , Sindoro: Cendikia Pendidikan: Vol. 18 No. 2 (2025): Sindoro: Cendikia Pendidikan, ISSN 3025-6488
- Adelia Putri Deviani, Rikke Kurniawati, Wira Garahita Sukmanawati, PENGGUNAAN METODE BERNYANYI UNTUK MENINGKATKAN KEMAMPUAN MENULIS NAMA PADA MATA PELAJARAN BAHASA INDONESIA , Sindoro: Cendikia Pendidikan: Vol. 18 No. 1 (2025): Sindoro: Cendikia Pendidikan, ISSN 3025-6488
- Siti Nabillah Mahpudloh, Mawardi, Risma Arianti Sakinah, Adellia Elza Sandong, Lydy witantri, PENINGKATAN KEMAMPUAN BERHITUNG SISWA DALAM PEMBELAJARAN MATEMATIKA MELALUI METODE GAMES EDUKATIF PADA SISWA KELAS II SDN PONDOK BAHAR 2 KOTA TANGERANG , Sindoro: Cendikia Pendidikan: Vol. 18 No. 3 (2026): Sindoro: Cendikia Pendidikan, ISSN 3025-6488
- Alifia Nur Latifah, Isni Wahyu Nurchasanah, Nisrina Nurul Aini, Hermawan Wahyu Setiadi, PERAN BAHAN AJAR INTERAKTIF BERBASIS DIGITAL BAGI SISWA UNTUK MENINGKATKAN HASIL BELAJAR , Sindoro: Cendikia Pendidikan: Vol. 18 No. 2 (2025): Sindoro: Cendikia Pendidikan, ISSN 3025-6488
- Dea Khairum, Michaela Gracia, Jessica Angelia Ndruru, Syahrial, ANALISIS FAKTOR-FAKTOR YANG MEMPENGARUHI KESULITAN MAHASISWA DALAM MATA KULIAH STATISTIKA PENDIDIKAN , Sindoro: Cendikia Pendidikan: Vol. 17 No. 12 (2025): Sindoro: Cendikia Pendidikan, ISSN 3025-6488
- Icha Aulia Agustin, Hanifah Zahra, Roy Marganda L., Deprizal Shaki Asidiqi L., KESETARAAN GENDER DALAM PERSPEKTIF ISLAM ANALISIS NORMATIF TERHADAP AL-QUR’AN DAN HADIS , Sindoro: Cendikia Pendidikan: Vol. 18 No. 1 (2025): Sindoro: Cendikia Pendidikan, ISSN 3025-6488
You may also start an advanced similarity search for this article.



